# Kontrast Banyo Tedavisi Nasıl Yapılır?

URL: https://doktorfizik.com/populer-konular/genel-saglik/kontrast-banyo-tedavisi-nasil-yapilir/
Yazar: Doç. Dr. İlknur SARAL
Tarih: 2022-11-29

---

Fizik tedavide, hastalıkların tedavisi amacıyla [elektrik stimülasyonu](https://doktorfizik.com/inme/inme-tedavisi/felcli-hastalarda-elektrik-stimulasyonu/), [sıcak ve soğuk uygulamalar](https://doktorfizik.com/populer-konular/fizik-tedavi/fizik-tedavide-sicak-ve-soguk-nasil-kullanilir/), [ultrason](https://doktorfizik.com/populer-konular/fizik-tedavi/fizik-tedavide-ultrason-terapisi/), [lazer](https://doktorfizik.com/populer-konular/fizik-tedavi/fizik-tedavide-lazer-terapisi/), [kısa dalga diatermi](https://doktorfizik.com/populer-konular/fizik-tedavi/kisa-dalga-diatermi-nedir-neden-kullanilir/) gibi çeşitli uygulamalardan faydalanılır. Bu uygulamalar;

- ağrı, kas tutukluğu, kas spazmı ve ödemi azaltmak,
- eklem hareketlerini ve fonksiyonunu normale getirmek ve
- kas kuvvetini artırmak için kullanılabilir.

**Kontrast banyo tedavisi, sıcak ve soğuk suyun beraber kullanıldığı bir fizik tedavi uygulamasıdır. Özellikle el ve ayaklar için kullanılan bir tedavidir.**Uygulaması**oldukça basittir**ve sıklıkla fizik tedavi hastalarına evde uygulamaları için anlatılan bir yöntemdir. **Kontrast banyo birine sıcak su, diğerine soğuk su konulan 2 kap ile yapılabilir.***Fizik tedavi kliniklerinde [girdap](https://istanbulrehab.com/teknolojiler/girdap-banyosu/) ([whirlpool](https://istanbulrehab.com/teknolojiler/girdap-banyosu/)) yöntemi ile de uygulanabilir.*

## Kontrast Banyo Tedavisi Hangi Amaçla Uygulanır?

![kontrast banyo tedavisi nasıl yapılır](https://doktorfizik.com/wp-content/uploads/2019/04/kontrast-banyo-tedavisi-nasil-yapilir-1024x683.jpg)

Kontrast banyo tedavisi, sıcak ve soğuk suyun ardışık olarak uygulanması ile bağ dokusu ve kan damarları için bir tür cimnastik gibi etki eder. **Kontrast banyo:**

- ağrı ve ödemi azaltmak,
- iltihap cevabını kontrol altına almak ve
- eklem hareketini arttırmak amaçlı yapılabilir.

## Kontrast Banyo Hangi Hastalarda Uygulanır?

**En sık olarak el, el bileği, ayak veya ayak bileğini etkileyen kırıklarda**, alçı veya atel çıkarıldıktan sonra, **el ya da ayakta gözlenen ağrı, şişlik ve tutukluğun giderilmesinde** kullanılır.

![](https://doktorfizik.com/wp-content/uploads/2019/04/kontrast-banyo-nasil-yapilir.webp)Kaynak: [physio-study.com](https://physio-study.com/contrast-bath/)

Omuz yaralanmalarında bazen elde ikincil olarak ödem ve ağrı gelişebilir. Bu tür durumlarda kontrast banyo yarar sağlayabilir. Sinir yaralanması veya kırığa bağlı gelişen [kompleks bölgesel ağrı sendromu](https://doktorfizik.com/populer-konular/spor-yaralanmalari/kompleks-bolgesel-agri-sendromu/) ([sudeck atrofisi](https://doktorfizik.com/populer-konular/spor-yaralanmalari/kompleks-bolgesel-agri-sendromu/)) için kullanılabilir.

- [Plantar fasiit](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/ayak/ayak-tabani-iltihabi-plantar-fasiit/) ([ayak tabanı ağrısı](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/ayak/ayak-tabani-iltihabi-plantar-fasiit/)),
- [Shin splint](https://doktorfizik.com/populer-konular/spor-yaralanmalari/kaval-kemigi-agrisi-shin-splint-nedir/) ([kaval kemiği ağrısı](https://doktorfizik.com/populer-konular/spor-yaralanmalari/kaval-kemigi-agrisi-shin-splint-nedir/)),
- [Karpal tünel sendromu](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/el/el-bileginde-sinir-sikismasi-karpal-tunel-sendromu/) ([elde sinir sıkışması](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/el/el-bileginde-sinir-sikismasi-karpal-tunel-sendromu/))
- [Aşil tendiniti](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/ayak/topuk-arkasinda-agri-asil-tendiniti/) ([topuk arkasında ağrı](https://doktorfizik.com/bolgeye-gore/ayak/topuk-arkasinda-agri-asil-tendiniti/)) ve
- [Tenisçi dirseği](https://doktorfizik.com/agri/dirsek-dis-taraf-agrisi-lateral-epikondilit/) ([dirsek dış taraf ağrısı](https://doktorfizik.com/agri/dirsek-dis-taraf-agrisi-lateral-epikondilit/)) gibi sorunlarda da tercih edilebilir.

## Kontrast Banyo Nasıl Uygulanır?

**Kontrast banyo uygulaması için 2 kap gereklidir:**

1. kaptaki su 40-42 derece sıcaklığında olmalıdır. (Duş alınan veya bulaşık yıkanan su sıcaklığı)
2. kaptaki su ise serin olmalıdır (yaklaşık 10-15 derece). Oda sıcaklığındaki suya buz eklenerek elde edilebilir.

![kontrast banyo tedavisi](https://doktorfizik.com/wp-content/uploads/2019/04/kontrast-banyo-tedavisi.webp)Kaynak: [physio-study.com](https://physio-study.com/contrast-bath/)

**Biri sıcak diğeri soğuk 2 kap su hazır edildikten sonra kontrast banyo uygulamasına geçilir:**

- Uygulama yapılacak vücut kısmı öncelikle sıcak suya daldırılır. Sıcak suda 3-4 dakika beklenir. Bu sırada yavaşça eklem hareketleri ve esnetme yapılabilir. 3-4 dakikanın ardından vücut kısmı (genelde el veya ayak) sıcak sudan çıkarılır ve bekletilmeden soğuk suya daldırılır.
- Soğuk suda daha kısa süre beklenir. Genelde önerilen süre 1 dakikadır. 1 dakika soğuk sudan sonra yeniden sıcak suya geçiş yapılır.
- Sıcak ve soğuk su arasındaki bu gidip gelme toplamda 3-4 tur (15-20 dakika) devam ettirilir.

Uygulama boyunca **su sıcaklıklarının istenen seviyede kalmasına dikkat edilmelidir.** Bunun için gerektikçe sıcak su veya buz eklemesi yapılabilir.

- **Amaç ödem azaltmak ise uygulama soğuk su ile bitirilir.**
- **Amaç eklem tutukluğunu açma ve gevşeme ise sıcak su ile bitirmek daha etkili olabilir.**

Kontrast banyo uygulaması, doğru yapılırsa ucuz, risksiz ve güvenli bir tedavi şeklidir. **Günde 1 veya 2 kez uygulanabilir.***Kontrast banyo, fizik tedavi merkezlerinde [whirlpool cihazı](https://istanbulrehab.com/teknolojiler/girdap-banyosu/) ile veya sporcular tarafından tüm vücudu daldırma şeklinde de uygulanabilir.*

## Kontrast Banyo Etki Mekanizması

Sıcak ve soğuk ortamın hızla değişmesi, kılcal damarların da hızla genişleyip büzülmesine yol açar. Damarlar sıcakta genişler, soğukta ise büzülür. Bu hareket**pompa etkisi yaratarak, sorunlu bölgedeki ödemin uzaklaştırılmasını hızlandırabilir.**Ödemin azalması ile ağrı da azalır ve eklemleri hareket ettirmek kolaylaşır. Ortamdaki ani sıcaklık değişimi **doku metabolizmasını artırabilir ve bu da iyileşmeyi hızlandırabilir.**

Kontrast banyo tek başına yeterli bir tedavi değildir. Genellikle aktif egzersiz hareketlerini kolaylaştırmak amacıyla önerilir.

### Dikkat!

- Çok sıcak veya çok soğuk su yanık ve doku hasarına yol açabilir.
- Yeni oluşmuş akut yaralanmalarda kontrast banyonun sıcak kısmı, iltihabi cevabı şiddetlendirebilir. Bu nedenle akut yaralanmalarda kullanımı önerilmez.

**Referans: *[physio-study.com](https://physio-study.com/contrast-bath/)***