Supraspinatus Tendiniti Nedir? Belirtileri ve Tedavisi
Tıbbi kontrol: Prof. Dr. Engin Çakar · Son kontrol:
Kısa cevap: Supraspinatus tendiniti (günümüzde tendinopati olarak adlandırılır), rotator manşetin en sık etkilenen tendonunda aşırı yüklenme ve dejenerasyona bağlı ağrıdır; kolu yana kaldırırken ve gece omuz üzerine yatarken ağrı tipiktir. Tedavinin temeli 6–12 hafta süren kademeli güçlendirme egzersizleridir. Enjeksiyonlar kısa süreli rahatlama sağlayabilir; cerrahi seçilmiş yırtıklarda düşünülür.
Supraspinatus tendiniti omuzda ağrıya neden olan bir sorundur. Aslında omuz ağrılarının en sık nedeni olduğu bile söylenebilir. Omuz eklem emarı (MRG) çektiren kişilerin büyük bir kısmında raporda supraspinatus tendonunda “tendinozis”, “tendinit”, “parsiyel yırtık”, “tam kat yırtık”, “rüptür” gibi ifadeler bulunmaktadır. Bunlar hastaya kısaca omuz liflerinde yıpranma, ödem, iltihap, yırtık, kopma oluşması şeklinde açıklanmaktadır. Supraspinatus tendiniti omuz sıkışması (impingement) ve kireçlenme (akromiyoklavikular eklem dejenerasyonu) ile beraber görülebilir.
Anatomi
Rotator kaf (döndürücü manşet) denilen dört kas omzu hareket ettirdiği gibi ekleme sağlamlık da verir. Bu kasların tendonları kol kemiği humerusu eklem kapsülü içinde stabilize eder. Rotator kaf kaslarının tendonları kürek kemiğinin akromiyon denilen çıkıntısı altında sıkışabilir. En sık olarak supraspinatus tendonunu sıkışır. Supraspinatus kası kolu yana kaldırmayı, diğer bir deyişle abduksiyon hareketini sağlar. Subakromiyal bursa denilen kesecik normalde bu hareketin sürtünmesiz şekilde gerçekleştirilmesine yardım eder.
Supraspinatus Tendiniti Neden Olur?
Kolun aşırı kullanılması veya alışık olunmayan hareketlerin yapılması, aniden zorlama veya yüklenme supraspinatus tendonu ile subakromiyal bursada zedelenmeye yol açabilir. Vücudun zedelenmeye karşı doğal cevabı bağışıklık sisteminin aktive olması yani iltihaptır (inflamasyon). Subakromiyal bursadaki sıvı miktarı artabilir, dar olan alanda tendon sıkışabilir. Tendon liflerindeki zedelenmeler nedeniyle tendon çevresinde de ödem oluşabilir. Hatta tendon liflerinde kısmi ya da tam kat yırtıklar, kopmalar bile görülebilir. Supraspinatus tendonunda kalsiyum birikimi kalsifik tendinit denilen soruna yol açabilir.
Supraspinatus Tendiniti Belirtileri
Supraspinatus tendonunda inflamasyon ve yırtıklar kişide ağrılı ark denilen belirtiye yol açabilir. Kolu yandan yukarı kaldırırken 60-120 dereceler arasında tendon akromiyon altında sıkıştığı için ağrı hissedilir. Ağrılı ark belirtisinin başka nedenleri de olabilir. Örneğin omuzun tepesini meydana getiren akromiyoklaviküler eklem artritinde de görülebilir. Bu durumda ağrı arkın sonunda (kol tam tepeye yaklaşırken) daha çok olabilir.
Supraspinatus Tendiniti Kimlerde Görülür?
Kolun baş üstüne sık sık kaldırılmasını gerektiren spor ve işlerle uğraşanlarda supraspinatus tendiniti sık görülmektedir. Akromiyonun yapısal olarak farklı şekilde olması, örneğin ucunun kıvrık olması nedeniyle tendonu sıkıştırması risk faktörüdür. Yaşlılarda düşme nedeniyle supraspinatus tendonu yırtılabilir. Vakaların yaklaşık %30’u travma ile ilişkilidir. Yıllar içinde kolun tekrarlayıcı hareketleri ile alakalı kademeli bir zedelenme de oluşabilir. Romatoid artrit gibi iltihaplı romatizmalar tendon sorunlarına yol açabilir. Supraspinatus tendinitinin neden olduğu ağrı ve hareket kısıtlılığı ikincil kas sorunlarına (kas erimesi, tetik nokta) neden olabilir.
Supraspinatus Tendiniti Tedavisi
Supraspinatus tendiniti eğer akut bir travma sonucu oluşmuşsa bir süre zorlayıcı hareketlerden kaçınmak, soğuk uygulama, eklem hareket açıklığı ve esneklik egzersizleri gibi yöntemler iyileşmeyi sağlayabilir. Ağrı kesici iltihap azaltıcı ilaçlar reçete edilebilir. Kortikosteroid enjeksiyonları iltihabı azaltmada oldukça etkili bir yöntemdir. PRP enjeksiyonları son yıllarda popülerleşmiştir. Fizik tedavi uygulamaları (TENS, ultrason, sıcak veya soğuk terapiler) ile çoğu vakada olumlu sonuç alınır.
Gençlerde tendonun kopması ameliyatla düzeltilebilir. Yaşlı ve fiziksel olarak fazla aktif olmayan kişilerde genelde ameliyat dışı tedaviler tercih edilir. Akromiyonun yapısı nedeniyle omuz sıkışması varsa düzeltici ameliyat önerilebilir.
Referans
- Spargoli G. Supraspinatus tendon pathomechanics: a current concepts review. Int J Sports Phys Ther. 2018;13(6):1083–1094.
Sık sorulan sorular
Supraspinatus tendiniti nasıl geçer? Ağrıyı artırmayan düzeyde kademeli güçlendirme egzersizleri, duruş düzeltme ve gerekirse ağrı kontrolüyle çoğu hasta 3–6 ayda düzelir.
Supraspinatus tendinozu ne demek? Tendonda iltihaptan çok yaşa ve yüklenmeye bağlı yapısal değişim (dejenerasyon) olduğunu belirtir.
Supraspinatus tendinitinde kortizon iğnesi yapılır mı? Kısa süreli rahatlama sağlayabilir; tekrarlayan enjeksiyonlar tendonu zayıflatabilir.
PRP ve hücresel tedaviler işe yarar mı? PRP ve hücresel tedaviler için kanıtlar çelişkilidir; rutin olarak önerilmez, seçilmiş hastalarda hekimle tartışılabilir.
İlgili içerikler
Kaynaklar
- Desmeules F ve ark. Rotator Cuff Tendinopathy Diagnosis, Nonsurgical Medical Care, and Rehabilitation: A Clinical Practice Guideline. J Orthop Sports Phys Ther. 2025. PubMed 40165544
- Lowry V ve ark. A Systematic Review of Clinical Practice Guidelines on the Diagnosis and Management of Various Shoulder Disorders. Arch Phys Med Rehabil. 2024. PubMed 37832814
- Millar NL ve ark. Tendinopathy. Nat Rev Dis Primers. 2021. PubMed 33414454
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için hekiminize danışın.
