Schmorl Nodülü Nedir? Tehlikeli midir?

Omurgamız üst üste dizilmiş omur kemiklerinden oluşur. Bu kemiklerin ön kısmı silindire benzer, gövde (body) olarak adlandırılır. Arka kısımlarında ise lamina denilen iki bacak bulunur. Gövde ve laminalar arasında omurilik kanalı denilen boşluk vardır. Bu boşluklar arasında schmorl nodülü oluşabilir.

Birbirine komşu omur kemiklerinin gövdeleri arasında disk (intervertebral disk) denilen yapılar yer alır. Disklerin içi jelsi kıvamda bir madde ile doluyken çeper kısmı kuvvetli bağ dokusu liflerinden oluşur. Bağ dokusu lifleri aşırı zorlanma, travma, tekrarlayan hareketler, yaşlanma gibi nedenlerle yıpranabilir. Jelsi iç kısım arkadaki omurilik kanalına doğru taşarsa fıtık oluşur.

İlginizi Çekebilir:

• “Boyun Fıtığı – C5-C6 Fıtık Belirtileri ve Tedavisi“
• “Bel Fıtığı – L4-L5 Fıtık Belirtileri ve Tedavisi“
• “L5-S1 Bel Fıtığı Belirtileri ve Tedavisi – L5-S1 Neresidir?“

Bazen disk içeriği yukarı ya da aşağı yönde omur gövdelerine doğru taşma yapar. İşte bunlar; Schmorl nodülleridir. Schmorl nodülü daha çok sırt ve bel omurgasında oluşur.

Omur kemiği gövdesinin kenarları sert yapıdadır (kortikal kemik); iç kısımları ise sünger gibi gözeneklidir (trabeküler kemik). İç kısımda ayrıca kemik iliği vardır. Disk komşuluğundaki sert kemik tabakaya endplate denir. Nispeten ince olan bu kısım travma, yaşlanma ya da yapısal yatkınlık neticesinde kırılabilir ve disk içeriği yukarıya ya da aşağıya doğru omurga kemiğine taşabilir.

Schmorl nodülleri çoğunlukla kroniktir, yani ne zaman oluştukları bilinmeden çok uzun süredir var olup emar (MR) filmlerinde tesadüfen görülürler. Kronik schmorl nodülleri genelde herhangi bir şikayete yol açmaz. Tehlikeli değildirler. Ancak travma sonucu aniden gelişen nodüller kemik iliğinde ödem (inflamasyon) oluşturarak ağrı yapabilir. Bu görüntü gerçek bir enfeksiyon olan spondilodiskit ile karışabilir.

Schmorl nodülleri gençlerde sırt kamburluğuna yol açan bir hastalık olan Scheuermann hastalığının tanı kriterleri arasında yer almaktadır.

Schmorl Nodülü Tedavisi

Schmorl nodülleri genelde herhangi bir şikayete yol açmazlar. Bel ağrısı gibi bir nedenle çekilen emar filminde tesadüfen bulunurlar. Röntgen filmlerinde de tespit edilebilirler.

Bel ağrısının nedeni; kas gerilmesi, kireçlenme, bel kayması, bel fıtığı gibi sorunlar olabilir. Bu problemlerin çözümü çoğu durumda fizik tedavidir.

• Bel ve karın kaslarını kuvvetlendirici egzersizler,
• ağrıyı arttıran aktivitelerden kaçınmak,
• sıcak ya da soğuk uygulamalar ilk basamak tedavi seçenekleridir.

Kullanılan görsel: Case courtesy of A.Prof Frank Gaillard, Radiopaedia.org. From the case rID: 4638

Sık sorulan sorular

Vertebra end-platelerinde Schmorl nodülleri izlenmiştir ne demek? Omurların disk komşu yüzeylerinde küçük çökmeler (nodüller) görüldüğünü belirtir; çoğu kez rastlantısal ve zararsızdır.

Schmorl nodülü tehlikeli mi? Genellikle hayır. Ödem içeren yeni nodüller, çok sayıda nodül veya eşlik eden kırık şüphesi varsa hekim değerlendirmesi gerekir.

Schmorl nodülü ağrı yapar mı? Çoğu ağrısızdır; akut dönemde kemik iliği ödemi olan nodüller bel ağrısıyla ilişkili olabilir.

Schmorl nodülü geçer mi? Nodül kalıcı bir yapısal değişimdir ama ağrı genellikle haftalar içinde azalır.

Schmorl nodülü olanlar spor yapabilir mi? Ağrı yoksa evet; gövde kaslarını güçlendiren düzenli egzersiz önerilir.

İlgili içerikler

• Belde Schmorl Nodülü
• Bulging Nedir?
• Bel Fıtığı Rehberi

Kaynaklar

1. Azzouzi H ve ark. Schmorl's nodes: demystification road of endplate defects-a critical review. Spine Deform. 2022. PubMed 34825353
2. Lawan A ve ark. The association between vertebral endplate structural defects and back pain: a systematic review and meta-analysis. Eur Spine J. 2021. PubMed 34021785
3. Chamoro M ve ark. Association between clinical findings and the presence of lumbar spine osteoarthritis imaging features: A systematic review. Osteoarthritis Cartilage. 2023. PubMed 37150286

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için hekiminize danışın.