Bel Fıtığı – L4-L5 Fıtık Belirtileri ve Tedavisi

Uzman Doktor Deniz Doğan · 26 Ocak 2022 · Güncelleme: 23 Ekim 2026

Tıbbi kontrol: Prof. Dr. Engin Çakar · Son kontrol: 23 Ekim 2026

Kısa cevap: L4-L5 fıtığı en sık L5 sinir kökünü sıkıştırır; ağrı kalçadan bacağın dış yanına, ayak sırtına ve başparmağa yayılabilir. Hastaların büyük çoğunluğu 6–12 hafta içinde egzersiz, aktif kalma ve kısa süreli ilaç tedavisiyle düzelir. İdrar/dışkı kaçırma, kasık bölgesinde uyuşma veya hızla artan güç kaybı acil değerlendirme gerektirir.

Belimiz oldukça karmaşık bir yapıdadır. Hem gövdemizin ağırlığını taşıyacak kadar sağlamdır, bu ağırlığı kalçalara ve bacaklara aktarır; hem de hareket imkanı sağlayacak kadar esnek bir yapıdadır. Belde 5 tane omur kemiği vardır; bunlar yukarıdan aşağıya L1, L2, L3, L4 ve L5 şeklinde isimlendirilmiştir. L4-L5 bel fıtığı ise bu omurlardan L4 ve L5 kemikleri arasında meydana gelir.

Beldeki omur kemikleri arasında disk yapıları yer alır. Bu disklerin dizilimlerinin normal yerinden taşması ise bel fıtığına yol açar. Bel fıtığının en çok rastlandığı seviye L4 ve L5 omurları arasında bulunan L4 – L5 diskinin olduğu seviyedir. Bu sebeple L4-L5 bel fıtığı olarak sıkça kullanılan bir adlandırılması vardır.

l4 l5 fitik

L4-L5 Bel Fıtığı Belirtileri

L4-L5 bel fıtığında en çok L5 sinir kökü sıkışır. L5 sinir kökü, bacak arkası boyunca ilerleyen en kalın sinir olan siyatik siniri oluşturan başlıca liflerdendir. Bu sinir kökünün sıkışması sonucunda meydana gelen tahribattan ötürü siyatik belirtileri görülebilir:

Ayak başparmağında kuvvetsizlik; kişi, ayak başparmağını yukarı çekemeyebilir.
Topuklar üzerinde yürümede zorlanma.
Kalçayı yana açmada zorlanma; kişi, yan yattığında bacağını kalçadan düz bir şekilde yukarı açamayabilir.
Ayak sırtı ve bacağın arka dış kısmında his kaybı.

Bu seviyede oluşan bel fıtığı MRG raporlarında: “L4-L5 diskinde bulging”, “anüler yırtık”, “protrüzyon“, “ekstrüde herni”, “sekestre herni” gibi ifadelerle tanımlanabilir.

L4-L5 Bel Fıtığı Tedavisi

L4-L5 Bel Fıtığında Fizik Tedavi Yöntemleri

Bel fıtığı tedavisinde ilk olarak fizik tedavi uygulanır. Fizik tedavide bel kaslarını güçlendiren ve esneten egzersizler, fizik tedavi sıcak soğuk uygulama ve ağrı kesici ilaçlar ilk aşamada tercih edilebilecek yöntemlerdir. Ayrıca; tens, elektrik stimülasyonu, infraruj, ultrason, lazer tedavisi ve traksiyon gibi yöntemler de kullanılmaktadır.

Bel fıtığı tedavisinde manuel tedavi ve kayropraktik tedavi yöntemleri de kullanılabilir. Bu yöntemler bel fıtığı tedavisi için önemli ameliyatsız tedavi yöntemlerindendir.

L4-L5 Bel Fıtığında İlaç Tedavisi

Bel fıtığı tedavisinde ağrı kesici ve ödem giderici ilaçlar (analjezik, non-steroid anti-enflamatuvar ilaçlar), kas gevşeticiler sık kullanılır. Şiddetli ve dirençli ağrısı olan bel fıtığı hastalarında bazen opioid ağrı kesici olan tramadol kullanılabilir. Bel fıtığında sinir baskısına bağlı ağrı var ise gabapentin ve pregabalin gibi nöropatik ağrı ilaçları kullanılabilir.

L4-L5 Bel Fıtığında İğne Tedavisi

Bel fıtığında iğne tedavisi bazen fizik tedaviye dirençli seyreden durumlarda veya fıtığın ve ağrının durumuna bağlı olarak ilk seçenek olarak uygulanabilir. Çoğunlukla 2 yöntem uygulanır:

Epidural enjeksiyon: Çoğunlukla kortizonlu iğne yapılır. Bel fıtığında epidural enjeksiyon tedavisi nokta atış tedavisi diye adlandırılır. Genellikle enjeksiyonda steroid – kortizon, lokal anestezik, hyaluronidaz karışımı kullanılır.
Nükleoplasti: İğne ile diskin içine girilerek radyofrekans ile fıtığın küçülmesini sağlamayı amaçlayan bir yöntemdir.

Bel fıtığı tedavisinde fizik tedavi ve diğer ameliyat dışı yöntemler yarar sağlanmazsa, hastada ilerleyici kas gücü kaybı, his kaybı, idrar kaçırma ve dışkı kaçırma gibi şikayetler var ise ameliyat seçeneği gündeme gelebilir.

İlginizi Çekebilir : “Bel Fıtığı Ne Zaman Ameliyat Edilir?“

L4-L5 Omurları Arasında Görülen Diğer Problemler

Bel Kayması (Lomber Spondilolistezis): Bel kemiğinde çatlak, bağlarda gevşeme gibi problemlerden kaynaklı L4 omurunun L5 omuru üzerinde kayması ile bel kayması oluşur. Bel kayması sebebi ile mevcut seviyedeki sinir kökleri sıkışabilir ve sıkışma sonucunda bel ve/veya bacak ağrısı görülebilir.

Bel Omurlarında Kireçlenme: L4 ve L5 omurları arka tarafta sağ ve soldan faset eklem denilen eklemler ile birbirlerine bağlanır. Faset eklemler kireçlenmeye meyilli eklemlerdir. Kireçlenme, yaşlanma veya yıpranma sonucu gelişebilir. Bu kireçlenmeler bel ağrısı ve tutukluk yapabilir.

Dejeneratif Disk Hastalığı: L4-L5 diski fıtık oluşturmadan da yıpranabilir. Buna dejeneratif disk hastalığı denir. Lomber emar (MR) filmlerinde; disk sinyal intensitesinde azalma, schmorl nodülü ve disk mesafesinde daralma şeklinde görülebilir.

Fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanı Prof. Dr. Engin Çakar ağrı tedavisi üzerine 20 yılı aşkın tecrübeye sahiptir.

L4-L5 fıtığı nereye vurur?

Etkilenen kök	Ağrı/uyuşma bölgesi	Olası güçsüzlük
L5 (en sık)	Kalça, bacak dış yanı, ayak sırtı, başparmak	Ayak ve başparmağı yukarı kaldırma (topuk üstünde yürüme)
L4 (lateral fıtıkta)	Uyluk önü, diz içi, baldır iç yüzü	Diz açma, diz refleksinde azalma

Acil başvuru gerektiren durumlar

İdrar yapamama veya kaçırma, dışkı kontrol kaybı
Kasık/genital bölgede uyuşma (eyer anestezisi)
Hızla ilerleyen ayak düşüklüğü veya bacakta güç kaybı
Ateş, kilo kaybı veya kanser öyküsüyle birlikte bel ağrısı

Video: Bel fıtığı 2 dakikada

Sık sorulan sorular

Bel fıtığı böbreklere vurur mu? Bel fıtığı böbreklere zarar vermez; ancak ağrı böğre yayılabilir. Ateş, idrarda yanma veya kanla birlikte böğür ağrısı böbrek kaynaklı olabilir ve ayrıca değerlendirilmelidir.

Bel fıtığı böğür ağrısı yapar mı? Üst bel seviyelerindeki fıtıklar nadiren böğre yayılan ağrı yapabilir; L4-L5 fıtığında ağrı daha çok kalça ve bacağa yayılır.

Piriformis sendromu ile bel fıtığı farkı nedir? Piriformis sendromunda ağrı kalçada belirgindir ve oturmakla artar; bel hareketleri genellikle ağrısızdır. Fıtıkta öne eğilme, öksürme ağrıyı artırabilir ve MR bulguları belirtilerle uyumludur.

L4-L5 fıtığı ameliyatsız geçer mi? Çoğu hastada evet. Fıtık parçası zamanla küçülebilir; ameliyat, ciddi nörolojik kayıp veya 6–12 haftalık uygun tedaviye rağmen süren şiddetli bacak ağrısında düşünülür.

L4-L5 fıtığında hangi egzersizler yapılır? Ağrıyı merkezileştiren hareketler, yürüyüş ve gövde stabilizasyon egzersizleri fizik tedavi uzmanı önerisiyle uygulanır.

İlgili içerikler

Kaynaklar

Awadalla AM ve ark. Management of Lumbar Disc Herniation: A Systematic Review. Cureus. 2023. PubMed 38034203
Arslan S ve ark. The effect of exercise in the treatment of lumbar disc herniation: a systematic review. Acta Neurol Belg. 2025. PubMed 40128486
Kögl N ve ark. Lumbar Disc Herniation—the Significance of Symptom Duration for the Indication for Surgery. Dtsch Arztebl Int. 2024. PubMed 38835174
Price MR ve ark. Medication recommendations for treatment of lumbosacral radiculopathy: A systematic review of clinical practice guidelines. PM R. 2024. PubMed 38629664
NICE NG59: Low back pain and sciatica in over 16s. www.nice.org.uk

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için hekiminize danışın.